Stres określa się jako niespecyficzną reakcję organizmu w sytuacji, która w naszej opinii może wiązać się z przekroczeniem osobistych zasobów – a mogą nimi być: wiedza, czas, kompetencje, umiejętności interpersonalne a nawet kondycja fizyczna.
Z biologicznego punktu widzenia reakcja stresowa powstała po to, aby maksymalnie zaktywizować siły organizmu do szybkiego pokonania przeszkody. Stres miał działać krótkoterminowo.
Niestety współcześnie stres w organizmie utrzymuje się niemalże przez cały czas. A to może wywoływać różne zaburzenia – w tym nawet utratę pamięci. Z tego właśnie względu powinieneś skutecznie przeciwdziałać jego negatywnym skutkom, aby uchronić swój mózg przed problemami z pamięcią.
Co szczególnie uszkadza pamięć?
Naukowcy wyróżnili negatywne wydarzenia stresogenne, które mogą w sposób szczególny uszkadzać pamięć.
Do negatywnych wydarzeń stresogennych, które mogą uszkodzić pamięć należy zaliczyć:
- wypadek samochodowy
- wypalenie zawodowe
- bycie świadkiem przemocy
- śmierć bliskiej osoby
- opiekowanie się niedomagającym członkiem rodziny
Reklama
W jaki sposób stres uszkadza pamięć?
Negatywne wydarzenia stresogenne, napięty grafik w pracy, korki uliczne czy problemy w rodzinie - wszystkie te codzienne sprawy utrzymują ciebie w sytuacji ciągłego stresu.
Jest to sytuacja bardzo niekorzystna ponieważ przewlekły stres ogranicza dopływ krwi do mózgu, co obniża jego ogólną aktywność. Dodatkowo, pod wpływem stresu do twojego mózgu przedostają się cząsteczki kortyzolu, które uszkadzają hipokamp – strukturę w mózgu, która odpowiada za zapamiętywanie. Wysoki poziom kortyzolu w organizmie, który wydzielany jest na skutek stresu, to największe zagrożenie dla mózgu, które może powodować utratę pamięci. To właśnie z tego względu osoby, u których utrzymuje się wysoki poziom hormonu stresu – kortyzolu, gorzej wypadają w testach pamięci w porównaniu do osób, u których poziom kortyzolu jest na niskim bądź średnim poziomie.
Oznacza to, że przewlekły stres może znacznie osłabić twoją pamięć. To jednak nie koniec negatywnego wpływu stresu na działanie mózgu.
- Wspomniany hipokamp bierze też udział w hamowaniu reakcji stresowej i odpowiada za wysyłanie sygnałów zatrzymujących produkcję kortyzolu, kiedy mija trudna sytuacja.
Jeśli w hipokampie ubywa komórek nerwowych, nie jest on w stanie efektywnie wysyłać sygnałów hamujących reakcję stresową, co prowadzi do wydzielania kortyzolu w sytuacji, gdy ty już tego nie potrzebujesz. To uniemożliwia odprężenie i w dłuższej perspektywie może prowadzić do rozwoju zaburzeń na tle nerwowym i trwałego uszkodzenia pamięci.
Reklama
Jak chronić mózg przed utratą pamięci?
Gdy już wiesz, że stres może powodować utratę pamięci, powinieneś w pierwszej kolejności dowiedzieć się, jak można się przed nim uchronić. Jeśli masz poczucie, że bardzo często sytuacja cię przerasta, zadbaj o efektywny relaks, który zneutralizuje działanie kortyzolu w twoim mózgu.
- Najlepsze w tym są intensywne ćwiczenia aerobowe, które na dłuższy czas podnoszą tętno.
- Eksperci podają nawet, że takie ćwiczenia „spalają” kortyzol przez co nie przedostaje się w tak dużym stopniu do mózgu i nie wywołuje problemów z pamięcią.
- Takie aerobowe ćwiczenia – bieganie, jazda na rowerze, pływanie, powinny być intensywne do tego stopnia, aby przez przynajmniej godzinę spalić ok. 320 kalorii.